Informacje

108. rocznica odzyskania niepodległości. Polska pamięta o tych, którzy wywalczyli wolność

today10.11.2026

Tło

11 listopada 2026 roku Polska obchodzi 108. rocznicę odzyskania niepodległości. To jeden z najważniejszych dni w historii naszego kraju – symbol zwycięstwa nad zaborami, walki o własną państwowość i wytrwałości kolejnych pokoleń Polaków. W całym kraju odbywają się uroczystości patriotyczne, a pamięć o wydarzeniach z 1918 roku pielęgnowana jest również w Zawierciu.

 

123 lata bez własnego państwa

W 1795 roku, po trzecim rozbiorze, Polska zniknęła z mapy Europy. Jej ziemie znalazły się pod panowaniem Rosji, Prus i Austrii. Przez kolejne 123 lata Polacy podejmowali próby odzyskania niepodległości, organizowali powstania, rozwijali działalność patriotyczną i starali się zachować narodową tożsamość.

Pomimo represji, germanizacji i rusyfikacji nie udało się wymazać polskiej kultury, języka ani pamięci o własnym państwie.

Nadzieję na odzyskanie niepodległości przyniosła I wojna światowa. Konflikt, który rozpoczął się w 1914 roku, doprowadził do osłabienia i ostatecznego rozpadu dotychczasowego porządku politycznego w Europie.

Dla Polaków oznaczało to historyczną szansę na odbudowanie własnego państwa.

 

Dlaczego świętujemy właśnie 11 listopada?

Odzyskanie niepodległości nie nastąpiło w ciągu jednego dnia. Był to długotrwały proces polityczny, militarny i społeczny.

10 listopada 1918 roku Józef Piłsudski powrócił do Warszawy z niemieckiego więzienia w Magdeburgu. Dzień później Rada Regencyjna przekazała mu władzę wojskową i naczelne dowództwo nad polskimi oddziałami.

Tego samego dnia podpisano zawieszenie broni kończące działania wojenne na froncie zachodnim I wojny światowej.

11 listopada stał się więc symboliczną datą odrodzenia państwa polskiego, choć proces ustalania granic, budowania administracji i jednoczenia ziem dawnych zaborów trwał jeszcze przez następne lata.

Niepodległość była dziełem wielu ludzi

 

Odzyskanie niepodległości kojarzone jest przede wszystkim z Józefem Piłsudskim. Jednak odbudowa państwa była efektem wysiłków wielu środowisk i przywódców o odmiennych poglądach politycznych.

Wśród najważniejszych postaci tego okresu znaleźli się również Roman Dmowski, Ignacy Jan Paderewski, Ignacy Daszyński, Wincenty Witos i Wojciech Korfanty.

Nie można zapominać także o tysiącach żołnierzy, działaczy społecznych, nauczycieli i zwykłych mieszkańców, którzy przez dziesięciolecia podtrzymywali polskość.

To właśnie wspólny wysiłek różnych pokoleń pozwolił wykorzystać historyczną szansę, jaka pojawiła się w 1918 roku.

 

Święto, którego przez wiele lat nie można było oficjalnie obchodzić

Co ciekawe, 11 listopada ustanowiono oficjalnym świętem państwowym dopiero w 1937 roku.

Po II wojnie światowej komunistyczne władze zniosły to święto, zastępując je innymi uroczystościami państwowymi. Mimo to pamięć o 11 listopada przetrwała w polskich domach, środowiskach patriotycznych i organizacjach opozycyjnych.

Narodowe Święto Niepodległości zostało przywrócone w 1989 roku.

Dzisiaj jest dniem wolnym od pracy i okazją do wspólnego upamiętnienia historii Polski.

 

Zawiercie świętuje 108. rocznicę odzyskania niepodległości

Również mieszkańcy Zawiercia będą mogli uczestniczyć w uroczystościach przygotowanych z okazji Narodowego Święta Niepodległości.

Tegoroczne obchody rozpoczną się 11 listopada o godzinie 10:15 zbiórką pocztów sztandarowych przed kościołem pw. Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski.

O godzinie 10:30 odprawiona zostanie msza święta w intencji Ojczyzny. W programie przewidziano również występ Orkiestry Dętej CMC Zawiercie oraz przemarsz na cmentarz parafialny.

Przy Pomniku Niepodległości odbędzie się uroczystość „Pokłon Niepodległej”, podczas której zaplanowano odśpiewanie hymnu państwowego, rys historyczny, apel poległych i modlitwę w intencji osób, które oddały życie w obronie Ojczyzny.

Wieczorem, o godzinie 17:00, w Pałacyku nad Wartą przy ulicy Filaretów 1 odbędzie się koncert „Oblicza patriotyzmu: ludzie, głosy, muzyka”.

Wstęp na wydarzenie będzie bezpłatny.

Wśród wydarzeń towarzyszących znalazł się również koncert zaplanowany na 12 listopada w Miejskim Ośrodku Kultury. Z okazji święta Pałacyk Szymańskiego zostanie także podświetlony w biało-czerwonych barwach.

 

Czym dzisiaj jest niepodległość?

Dla pokolenia, które żyło pod zaborami, niepodległość była marzeniem. Dla współczesnych Polaków jest rzeczywistością, w której dorastają kolejne pokolenia.

Możliwość posługiwania się własnym językiem, pielęgnowania tradycji, rozwijania kultury czy decydowania o przyszłości kraju to wartości, które nie zawsze były oczywiste.

11 listopada przypomina nam nie tylko o historii, ale również o odpowiedzialności za teraźniejszość i przyszłość naszego państwa.

Patriotyzm może wyrażać się na wiele sposobów – poprzez znajomość historii, troskę o lokalną społeczność, szacunek wobec innych ludzi czy codzienne zaangażowanie w sprawy publiczne.

108 lat po wydarzeniach z listopada 1918 roku warto pamiętać, że wolność nie była dana Polsce raz na zawsze. Została wywalczona dzięki determinacji wielu pokoleń, a pamięć o ich wysiłku pozostaje ważną częścią naszej narodowej tożsamości.

 

Redakcja Radia Zawiercie 96,4 FM

Napisane przez: Przemysław Trepka

Oceń

© 2026 Radio Zawiercie. Wszelkie prawa zastrzeżone.